ҚазҰУ ақпараттық порталы
Басты бет/ Тарих, археология және этнология факультеті/ дүние жүзі тарихы, тарихнама және деректану кафедрасы/ Жумагулов Калкаман Турсунович


Жумагулов Калкаман Турсунович
Студенттер көзімен сауалнамалауынан жинаған баллы - 5.00 / 5.0
- ОПҚ рейтингінің нәтижесі

Жұмыс орны:
Факультет: тарих, археология және этнология

Кафедра: дүние жүзі тарихы, тарихнама және деректану
Лауазымы: профессор

Өмірбаян

Жұмағұлов Қалқаман – белгілі ғалым-тарихшы, дүниежүзі тарихы мен отандық тарихнама саласындағы жетекші маман, «Құрмет» орденінің Кавалері (2006 ж.), ҚР ҰҒА-ның Құрметті академигі (2013), Геттинген университетінің Құрметті профессоры (Германия, 1999), ҚР-ның білім беру ісінің Құрметті қызметкері (2007), Алматы облысының Құрметті азаматы (2011 ж.), тарих ғылымдарының докторы (1997), профессор (1998). 1972 жылы 6-жылдық арнайы бөлімді үздік бітіргеннен кейін жалпы тарих кафедрасына оқытушылық қызметке қалдырылды. Содан бері, 45 жыл бойы, 1972 жылдан бастап ол ассистент, аға оқытушы, доцент, деканның орынбасары, тарих факультетінің деканы (екі рет), профессор, ерте дүние және орта ғасырлар тарихы кафедрасының меңгерушісі (1991-2007 жж) қызметтерінде туған университеттің қабырғасымен байланысты болды. 2007-2011 жылдар аралығында – дүниежүзі тарихы, 2011-2016 жж. – әл-Фараби ат. ҚазҰУ-нің дүниежүзі тарихы, тарихнама және деректану кафедрасының меңгерушісі. 25 жыл бойы үздіксіз кафедра меңгерушісінің қызметіндегі маңызды жетістіктері мен ерен еңбегі үшін Ғылыми Кеңестің шешімімен Қ.Т. Жұмағұловқа «әл-Фараби атындағы ҚазҰУ- нің құрметті кафедра меңгерушісі» деген атақ берілді. Қазіргі уақытта аталмыш кафедраның профессоры, Дүниежүзі тарихын зерттеу бойынша Республикалық ғылыми орталығының директоры болып табылады. ҚР Әлеуметтік ғылымдар академиясының академигі (2000 ж.), ҚР Гуманитарлы ғылымдар академиясының академигі, ҚР ҰҒА академигі (2013). Геттинген университетінің құрметті профессоры (1999 ж.), Францияның аймақтық тарихшылар Қауымдастығының мүшесі (2012 ж.), 2013 жылдан бастап Қазақстан тарихшылары Қауымдастығы басқармасының мүшесі. Профессор Қ.Т. Жұмағұлов - қазақтан шыққан алғашқы тарихшы-медиевист. «Орта ғасырлар тарихы», «Жалпы тарихтың теориялық және өзекті мәселелері», «Еуразия тарихы мен өркениетіндегі ғұндар» атты негізгі дәрістік курстарды қазақ, орыс және неміс тілдерінде оқиды. Ол тарих ғылымының дамуына елеулі үлесін қосты. 400-ден аса еңбектің авторы. Олардың ішінде монографиялар: «Древнегерманское общество: проблемы и концепции» (1993), «Проблемы истории германских племен (с древнейших времен до начала средних веков)» (2002), «Таяу Шығыстың ежелгі мемлекеттері» (2007) және т.б. Оның қаламынан көптеген оқу, оқу-методикалық құралдары мен ғылыми мақалалар шыққан: «Из истории средних веков» (1993), «Завоевание Аттилой Северной Италии» (2000), «Ғұндардың Галлия (Франция) жеріндегі шайқасы» (2001), «Гуннский союз племен в Центральной Азии и Великое переселение народов на Евразийском континенте» (2002), «Казахстан в евразийском пространстве (история и современность)», «Авар қағанатының тарихынан» (2005), «Екі Рим империясын мойындатқан Аттила» (2006), «Probleme der Germanen – Geschichte bis zum Anfang des Mittelalters» (2006), «Идея евразийства Н.А. Назарбаева в свете современных интеграционных процессов» (2008), «Deutsche Demokratie und ihre Auswirkung auf die Republik Kasachstan» (2009), «Астанинский Саммит и Евразийский компонент» (2011), «Из истории военного и полководческого искусства тюрков» (2011), «Каталаунская битва» (2011), «Bati’Daki hun imparatorlugu tarihi» // Türk Dünyası Araştırmaları (Istanbul 2011), «Хронисты поздней античности и средневековья о гуннах и Аттиле» (2011), «Die literarischen Nachrichten der Antikezeit über die Frühgermanen» (2011), «Battle on Catalaunian fields and Its Historical Status» //Social sciences in Хin Jiang (Quarterly in Kazakh) (2012), Attila the Hun and the turning poin of ancient history (2016), Conference Proceedings. Sofia, Bulgeria, (2016), Шетелдердің жаңа және қазіргі заман тарихы (2016), Римдегі Biblioteca Apostolica Vaticana қорларындағы түркі әлемі тарихына қатысты латын тіліндегі деректер (2017). и мн. др. Профессор Қ.Т.Жұмағұловтың ғылыми жетістіктері бірнеше дүркін Халықаралық ғылыми гранттармен атап өтілді. Ол Қазақстандағы жалғыз Халықаралық ДААД грантының (Германия) алты мәрте иегері: 1995, 1997, 1999, 2003, 2007, 2010-2011 жж. Профессор Қ.Т.Жұмағұлов дүниежүзі тарихы бойынша Қазақстандық ғылыми мектептің негізін салды. Оның жетекшілігімен 3 докторлық, 16 кандидаттық диссертация, 3 докторлық диссертация (PhD), сондай-ақ көптеген магистрлік диссертациялар дайындалып, табысты қорғалды. Ол Қазақстанда бірінші рет «дүниежүзі тарихы» мамандығы бойынша PhD докторантураны ашты. Қ.Т. Жұмағұлов Германия мен Италияның бірқатар университеттерінде Еуропа мен Еуразия, Орталық Азия мен Қазақстан тарихының концептуалдық мәселелері бойынша дәрістер оқып, баяндамалар жасады: Франкфурт (1995 ж.), Геттинген (1995, 1997, 1999 жж.,) Вильгельмсхафен қ- дағы Солтүстік теңіз жағалауы тарихын зерттеумен айналысатын Төменгі Саксония ғылыми-зерттеу Институтында (1995), Билефельд (2003), Ла Сапиенза (2007), Тюбинген (2007, 2008), Мюнстердегі Вестфаль Вильгельм (2010, 2011), Гарвард (АҚШ, 2014) университеттерінде, Моңғолияның Ғылым академиясында (2015) және т.б. Сонымен қатар, 2013 жылдан бастап Дүниежүзі тарихын зерттеу бойынша Республикалық ғылыми зерттеу орталығының директоры болып табылады. 2014-2015 жыдар аралығында «Халық тарих толқынында» мемлекеттік бағдарламасы бойынша Римге, Ватикан Апостол кітапханасына және Ла-Сапиенза университетіне Батыс және Шығыс, Ұлы Жібек жолы мен Қазақ хандығы тарихы бойынша бірегей деректік мәліметтер жинау мақсатында іс-сапарға жіберілді. Жалпы, Орталықтың ғалымдары жинастырған материалдар, жарық көрген кітаптар, ғылыми мақалалар мен жобалар Қазақстан қоғамын идеялық- патриоттық тұрғыда тәрбиелеуде маңызы зор. Бұл мәліметтер Қазақстан, Түркі әлемі, Орталық Азия мен дүниежүзі тарихы кезеңдері бойынша деректік және әдеби қорларды толықтырады. Жаңа деректер мен әдебиеттер ғылыми және оқу қызметін жүзеге асыруда, әсіресе ҚР бакалавриат, магистратура және докторантура аясында бәсекеге қабілетті тарихшылардың жаңа буынын даярлауда маңызды рөл атқарады. Қ.Т.Жұмағұлов «Құрмет» орденімен, «Қазақстан Республикасы ғылымының дамуына сіңірген еңбегі үшін» кеуде белгісімен, «Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері», «Ы.Алтынсарин», А. Байтұрсынов, әл-Фараби атындағы Күміс медальдарымен, ҚЛЖО ОК Құрмет грамотасымен, сондай-ақ ҚазМемуниверситетінің Құрмет грамоталарымен марапатталды. «2006 ж. ЖОО үздік оқытушысы» республикалық грантының жеңімпазы, Алматы облысының Құрметті азаматы.Еуропадағы түркі халықтарын зерттеу саласында айрықша үлесін қосқаны үшін Қ.Т. Жұмағұловқа «Ғұндар мен Аттила мұрасының Құрметті зерттеушісі» атағы берілді және ол Франциядағы Аймақтық тарихшылар Ассоциациясының мүшесі болып тағайындалды.

Білімі
Марапаттары
Қызығушылығы
            
Педагогикалық қызметіь

Оқылатын пәндер
Бакалавриат
Дүниежүзілік тарих
Орта ғасырлар тарихы
Түрік әлемі және Еуропа

Магистратура
Дүниежүзі және отандық тарих дамуының қазіргі заманғы үрдістері
Еуразия өркениеті мен тарихындағы ғұндар

Докторантура
Византийская империя и Тюркский каганат
Проблемы истории гуннов до V в
"Қауымдық теория" және көшпелі халықтар
IV-V ғасырлардағы Византия саясаты және ғұндар
IV-VIII ғғ. Византия тарихы бойынша жазба деректер және археология мәліметтері
XIX-XX ғғ. Еуразия халықтарының қоғамдық даму туралы неміс тарихнамасы
Антикалық және ортағасырлар кезеңі тоғысындағы Еуразия тарихының теориялық және әдістемелік мәселелері
Б.Я. Владимирцов және оның "Көшпелі феодализм" теориясы
Ерте ортағасырлардағы Византия империясы және аварлар
Ерте ортағасырлардағы Түркі әлемі және Византия
Еуропа және түркі әлемі
Испаниядағы Реконисика
Каролингтер империясының ыдырауы тарихының тарихнамасы
Көшпелі қоғамдағы феодалдық қатынастардың дамуы және ерекшеліктері
Қазіргі заман тарихнамасындағы Византия империясы тарихының негізгі мәселелері
Мультикультурализм - мәдени әртүрлілік және саяси теория
Осман империясы мен Еуропа мелекеттері: саяси қатынастарды зерттеудің теориялық-методологиялық мәселелері
С.Е. Толыбековтың көшпелі қоғам туралы көзқарастары
Тарих ғылымы және заманауи теориялары
ҮІ-ҮІІІғғ. Батыстағы Авар қағанаты тарихының мәселелері

Сабақ кестесі